Wat is er nodig?

“ Wat is nodig om de Digital Delta van Europa te worden? ”

Gezamenlijke ambitie

In de eerste plaats is samenwerking vereist. Samenwerking komt alleen tot stand als er sprake is van een gedeelde ambitie. Dan kan er werk worden gemaakt van nieuwe initiatieven, het eventueel bijsturen van bestaande initiatieven, zodat alle energie in de zelfde richting gaat.

Door samenwerking kan er een krachtige coalitie worden gevormd van overheid, bedrijfsleven, wetenschap en kennisinstellingen. Het is geen kwestie van kunnen, maar een kwestie van willen. Wij denken aan de volgende initiatieven:

  • Sectoren zoals de bouw, tuinbouw & agro, energie en de financiële sector volgen het initiatief van ‘smart industries’ en komen met een eigen concrete groei agenda. Ze werken cross-sectoraal samen waar nodig. Transport, logistiek en autorijdend Nederland slaat met het ministerie en verzekeraars de handen ineen om de zelfrijdende (elektrische) auto als eerste in Nederland op grote schaal te kunnen introduceren.
  • De overheid stelt zich ten doel Europees gezien voorop te lopen op het gebied van digitale dienstverlening. De overheid maakt daarbij optimaal gebruik van de kennis van ICT-bedrijven.

Sterk ondernemersklimaat

  • Ondernemers worden gestimuleerd om te experimenteren met en te leren van de toepassing van nieuwe technologieën door gunstige randvoorwaarden als:

- consistent lange termijn beleid van de overheid
- regelvrije experimenteerruimtes
- een attractief investeringsklimaat
- fiscale bevordering van innovatie, zowel onderwijs, arbeid als kapitaal
- banken ontwikkelen een krediet- en investeringsbeleid dat meer toegesneden is op de digitale economie

  • Innovatieve start-ups hebben laagdrempelig toegang tot (durf)kapitaal om innovatieve ideeën tot leven te brengen en van start-up door te groeien tot bedrijf.
  • De overheid maakt het aantrekkelijk voor de telecomsector om te blijven investeren in de telecom- en internetinfrastructuur, zodat Nederland de beste infrastructuur van Europa behoudt.

Kennis en mensen

Een Digital Delta kan niet tot stand komen zonder excellent onderwijs en hoogstaand onderzoek. Innovatie door ICT is een continu proces, maar innovatie in ICT blijft dat ook. Alleen met hoogwaardige onderwijsvormen en opleidingen die aansluiten op de praktijk en onderzoek dat niet alleen korte termijn maar ook lange termijn vraagstukken beantwoord zal de innovatieve toekomst worden gewaarborgd.

  • Het is een gezamenlijke belang van overheid en bedrijfsleven om te zorgen voor voldoende hoog opgeleide ICT’ers en technici
  • Er komen clusters van kennis in Nederland (niet onderling concurreren, maar als Nederland concurreren met het buitenland).
  • Het onderwijs is state-of-the-art. Jongeren van nu moeten we optimaal voorbereiden voor de samenleving in de 21e Dit omvat een aantal elementen:
  • Voor het basisonderwijs betekent dit dat 21 century skills uitgangspunt zijn
  • Onderdeel van het middelbaar onderwijs is het verplichte basisvak Informatie en communicatie en een vernieuwd keuzevak informatica.
  • De nieuwe generatie docenten heeft nieuwe vaardigheden en attitudes die passen bij de digitale economie. Dit gebeurt door middel van samenwerking tussen onderwijs en bedrijfsleven.
  • Nederland is een aantrekkelijk vestigingsland voor kennismigranten. Het is eenvoudig voor internationale talenten om hier aan de slag te gaan en voor bedrijven om ze aan te trekken.
  • Meer flexibiliteit op de arbeidsmarkt is nodig. ZZP-‘ers hebben een relevante functie als flexibele schil van kennis. Dit wordt ondersteund door het (fiscaal) beleid van de overheid.

De business case van het IoT

Informatie zal door een toenemend aantal met het internet verbonden objecten gemakkelijker te verspreiden zijn. Objecten kunnen zelfstandig een storing melden of informatie over een voorraadniveau doorgeven en op afstand beheerd worden. Zelfs de mens zal onderdeel gaan uitmaken van het Internet of Things (IoT).1

Een belangrijke sector waarin het IoT vraagstukken (deels) kan oplossen, is de zorg. Patiënten kunnen bijvoorbeeld na een ziekenhuisbezoek eerder naar huis, waar slimme sensoren hun gezondheid in de gaten houden. De informatie die medische professionals verzamelen over een patiënt kan automatisch in een patiëntendossier terechtkomen.2 Een voorbeeld van de inzet van IoT in de zorg is de ontwikkeling van de Sproutling, dat onder andere de hartslag, ademhaling en lichaamstemperatuur van baby’s monitort en waarschuwt bij problemen.3

Ook andere sectoren kunnen veel efficiënter functioneren dankzij het IoT. Verschillende ICT-aanbieders leveren bijvoorbeeld systemen waarmee wegbeheerders op basis van data uit sensoren in auto’s en het wegdek verkeersdruk kunnen meten. In de agrarische sector worden sensoren in pilvorm gebruikt, waarmee bijvoorbeeld de stofwisseling van koeien is te monitoren.4 Ook apparaten zoals koelkasten en magnetrons kunnen aan het internet worden gekoppeld. Een grote Amerikaanse koffieketen heeft onlangs aangekondigd de koffiezetapparaten in zijn vestigingen aan te sluiten op het draadloze internet, zodat recepten automatisch updates krijgen en het management een seintje krijgt als er iets mis is met één van de machines.5

Samen met ontwikkelingen als de opkomst van wearables, zal het IoT er uiteindelijk voor zorgen dat technologie steeds minder zichtbaar wordt. Maar door het zelflerend en zelfcorrigerend vermogen dat inherent is aan het IoT, zal de invloed van technologie des te groter worden.

 

 

Sluiten

Wet- en regelgeving

Van de overheid mag een consistent en stimulerend beleid worden verwacht. Zeker gezien het feit dat ICT een motor van economische groei is.

  • Nederland voert geen (contra-productief) nationaal beleid bovenop Europese regels en decentrale overheden zetten geen kop op landelijk beleid, bijv. op energiezuinigheid.
  • Overheid helpt met voorrang mee om institutionele barrières die innovatie tegenhouden te slechten en waar dit niet kan stelt de overheid regelvrije/regelarme experimenteerruimtes in, bijvoorbeeld op auteursrechten of in de zorg.
  • Gedetailleerde nationale regelgeving op consumentenbescherming en rondom nieuwe technologieën wordt vermeden. Dit heeft een remmend effect op innovatie en economische groei.

Vertrouwen

In Nederland moet een gezamenlijk besef bestaan bij burgers, bedrijfsleven en overheid dat vertrouwen in technologie cruciaal is om ‘digital delta’ te zijn. Er is een continu proces van werken aan vertrouwen nodig bij de inzet van nieuwe technologie door overheid, burgers en bedrijven: men is transparant over hoe digitale technologie wordt ingezet, hoe het wordt gebruikt, welke risico’s er zijn en hoe deze worden tegengegaan.

  • Om online vertrouwd zaken te doen en gegevens uit te wisselen moet de identiteit van persoon/apparaat bekend te zijn. Het Nederlandse identity stelsel maakt identificeren mogelijk zonder vrijgeven van persoonsgegevens en bevordert grensoverschrijdend zakendoen. (overheid, sector en gebruikers)
  • Het recht op privacy en de kansen van slim gebruik van data zijn in balans. Deze balans is vastgelegd in moderne privacyprincipes
  • Overheden, bedrijven en burgers zijn zich bewust van hun verantwoordelijkheid voor hun digitale veiligheid hebben de kennis die hiervoor nodig is en investeren hierin. Dat geldt ook voor ICT-bedrijven zelf.

Casus Duitsland: Industrie 4.0

Eind 2011 lanceerde de regering van Angela Merkel, in samenwerking met het Duitse bedrijfsleven, het initiatief ‘Industrie 4.0’. Het project, waarvoor € 200 miljoen beschikbaar is, moet Duitsland voorop laten lopen in de vierde industriële revolutie. Een revolutie waarin slimme machines, opslagsystemen en fabrieken op autonome wijze informatie met elkaar kunnen uitwisselen, acties kunnen uitlokken en elkaar kunnen besturen.1 De Duitse regering en het bedrijfsleven zien het IoT als één van de belangrijkste thema’s in de maakindustrie.

Met Industrie 4.0 wil Duitsland optimaal gebruik maken van het IoT, in de vorm van slimme machines en fabrieken die constant met elkaar in verbinding staan, zogenaamde Cyber-Physical Production Systems. Door verschillende systemen en processen aan elkaar te koppelen, kan worden ingespeeld op veranderingen aan de vraagzijde en kunnen relaties tussen leveranciers en afnemers efficiënter worden.

De beloftes van Industrie 4.0

Het combineren van het IoT en de industrie zal volgens de werkgroep ‘Industrie 4.0’ tot voordelen leiden voor bedrijven, werknemers en consumenten en maatschappelijke problemen zoals milieuvervuiling en vergrijzing helpen oplossen. Zo kunnen slim communicerende machines zichzelf uitschakelen wanneer er geen productie plaatsvindt, bijvoorbeeld tijdens pauzes of weekenden. Machines die alleen energie verbruiken wanneer het echt nodig is, kunnen zorgen voor een energiebesparing van 12 procent. Slimme productielijnen zullen daarnaast in staat zijn om bij een storing in het productieproces zelf een alternatieve route te bedenken. Ook zal het in de toekomst mogelijk zijn om al in de fabriek aan de wensen van afnemers te voldoen. Zo kan een auto die een consument via het internet samenstelt en bestelt, een paar uur later al van de lopende band rollen.

Standaarden moeten ervoor zorgen dat componenten van verschillende leveranciers met elkaar kunnen communiceren, zodat waardeketens van begin tot eind geïntegreerd kunnen zijn. Daardoor kunnen machines straks op eigen houtje beslissingen nemen en gaan fabrieken met elkaar communiceren om zo de productie op elkaar af te stemmen en wordt te productie van goederen veel flexibeler gemaakt.

Duitsland wil voorop lopen

Om voorop te lopen, besteedt Duitsland € 200 miljoen aan onderzoek en ontwikkeling naar Industrie 4.0, dat volgens de Duitse overheid een enorm concurrentievoordeel kan opleveren ten opzichte van andere landen. Ook in de Verenigde Staten richten diverse bedrijven zich op dit onderwerp, en in het 12de Chinese Vijfjarenplan uit 2011 komt het IoT prominent voor.

Ook in Nederland wordt gewerkt aan slimme industrie. Zo werd onlangs het rapport ‘Smart Industry’ uitgebracht.

Sluiten

Duurzaamheid

Duurzaamheid is een speerpunt van de ICT-sector. Duurzaamheid is bij uitstek een issue waarop Nederland zich internationaal kan onderscheiden.

  • De sector zorgt voor het toepassen van energie-efficiënte oplossingen, zodat de sterke groei van het dataverkeer niet onevenredig bijdraagt aan de stijging van het energieverbruik.
  • Nederland zet in op de toepassing van ICT om andere sectoren energie-efficiënter te maken.

 

Internetinfrastructuur

Er ligt een digitale infrastructuur/raamwerk dat klaar is voor de grootschalige toepassing van het Internet of Things. Een raamwerk dat miljoenen apparaten (sensoren) aan elkaar kan verbinden. Van wearable health tot intelligente auto’s, autonome drones, slimme dijken en slimme huizen.

  •  Een Digital Deltafonds ontsluit gelden voor R&D en het testen van het digitale raamwerk voor Internet of Things en de zich daarop ontwikkelende innovatieve (internet)toepassingen die bijdragen aan het duurzame concurrentievermogen van Nederland.
  • Nederland heeft de randvoorwaarden op orde die een snelle uitrol van 5G in Nederland vanaf 2020 mogelijk maken.